Tại sao càng ăn kiêng, axit uric càng tăng?

6/24/2026 9:35:00 AM
Khi bị tình trạng axit uric tăng cao nhiều người đã áp dụng chế độ ăn kiêng nghiêm gặt, cắt bỏ hòa toàn với thịt đỏ, hải sản, rượu bia. Nhưng sau khi nhận kết quả xét nghiệm, chỉ số axit uric vẫn cao chót vót.

 

Khi bị tình trạng axit uric tăng cao nhiều người đã áp dụng chế độ ăn kiêng nghiêm gặt, cắt bỏ hòa toàn với thịt đỏ, hải sản, rượu bia. Nhưng sau khi nhận kết quả xét nghiệm, chỉ số axit uric vẫn cao chót vót. Rất có thể chúng ta đã mắc phải những sai lầm dưới đây khiến axit uric vẫn cao dù đã ăn kiêng.

Thực tế, theo một báo cáo từ Harvard Health, chế độ ăn uống chỉ đóng góp khoảng 20% - 30% lượng axit uric trong cơ thể. Phần còn lại do chính cơ thể chúng ta tự sản sinh và chuyển hóa. Nếu đang kiêng khen khổ sở mà axit uric không giảm, rất có thể chúng ta đang vướng phải 4 sai lầm dưới đây.

Không uống đủ nước

Axit uric là sản phẩm phụ của quá trình phân hủy purin. Cách tự nhiên và hiệu quả nhất để tống khứ chất thải này ra ngoài là thông qua dòng chảy của hệ bài tiết. Thận của chúng ta cần đủ nước để làm sạch máu. Tuy nhiên, khi cơ thể thiếu nước (dù chỉ là thể nhẹ), máu sẽ cô đặc lại, nồng độ axit uric theo đó tăng vọt. Giống như một dòng sông cạn nước, phù sa (tinh thể muối urat) sẽ lắng đọng lại ở các khớp gây ra các cơn đau gout cấp.

Theo các chuyên gia sức khỏe khuyến cáo, chúng ta đừng đợi đến khi khát mới uống. Hãy duy trì từ 1,8 - 2 lít nước mỗi ngày. Đặc biệt, nếu đang làm việc trong phòng điều hòa hoặc thời tiết nắng nóng, hãy ưu tiên nước lọc, nước ion kiềm hoặc các loại trà thảo mộc thanh nhiệt để hỗ trợ thận thải độc tốt hơn.

Giảm cân quá nhanh

Thừa cân, béo phì (đặc biệt là béo bụng) là "bạn đồng hành" của axit uric cao. Tuy nhiên, có rất nhiều người nôn nóng ép cân bằng cách nhịn ăn cực đoan, bỏ bữa lại là một sai lầm chí mạng. Bởi khi bỏ đói cơ thể, các tế bào bị phá hủy hàng loạt để lấy năng lượng, vô tình giải phóng một lượng lớn purin nội sinh vào máu. Đồng thời, quá trình nhịn ăn tạo ra các axit keto, chất này cạnh tranh lối thoát với axit uric tại thận, khiến axit uric bị giữ lại trong cơ thể.

Vì vậy, quá trình giảm cân là một hành trình marathon, không phải là cuộc đua chạy nước rút. Hãy giảm cân khoa học từ từ (khoảng 0,5kg – 1kg/tuần) bằng cách cắt giảm tinh bột chuyển hóa nhanh, tăng cường vận động vừa sức để cơ thể kịp thích nghi mà không làm biến động chỉ số máu.

Tiêu thụ nhiều đồ uống có chứa nhiều đường

Nhiều người tự hào vì đã bỏ được bia rượu, nhưng lại thoải mái tự thưởng cho mình những ly nước ngọt, trà sữa, hoặc nước ép trái cây đóng hộp. Đây chính là mối nguy hiểm tiềm ẩn lớn nhất trong chế độ ăn kiêng.

Khác với glucose (cung cấp năng lượng cho tế bào), đường fructose khi đi vào cơ thể sẽ được chuyển hóa duy nhất tại gan. Quá trình này tiêu hao rất nhiều năng lượng nội bào và kích thích sản sinh axit uric một cách trực tiếp. Fructose là loại carbohydrate duy nhất có khả năng "đẩy" chỉ số axit uric lên cao chỉ sau vài giờ tiêu thụ.

Chính vì vậy, để kiểm soát axit uric tốt chúng ta hãy thay thế các loại nước ngọt công nghiệp bằng nước lọc, nước khoáng hoặc nước râu ngô, mã đề, kết hợp các loại sinh tố rau xanh giàu chất xơ để làm sạch cơ thể.

Bỏ qua các bệnh lý hoặc thuốc đang sử dụng

Đôi khi, nguyên nhân khiến axit uric "dậm chân tại chỗ" không nằm ở thực đơn của chúng ta, mà nằm ở tủ thuốc hoặc các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn.

Các hội chứng chuyển hóa như tăng huyết áp, mỡ máu, tiểu đường tuýp 2, và đặc biệt là suy giảm chức năng thận làm suy yếu nghiêm trọng khả năng lọc chất thải của cơ thể. Thậm chí, có một số loại thuốc điều trị rất phổ biến như thuốc lợi tiểu (dùng cho người huyết áp cao), thuốc giảm đau aspirin liều thấp dùng kéo dài... có thể làm giảm khả năng đào thải axit uric của thận.

Do đó, nếu chúng ta đang uống thuốc điều trị bệnh lý mãn tính, tuyệt đối không tự ý bỏ thuốc. Hãy trao đổi với bác sĩ điều trị để được tư vấn các dòng thuốc thay thế không làm ảnh hưởng đến chỉ số axit uric.

Làm thể nào để kiểm soát axit uric hiệu quả

Kiểm soát axit uric là một bài toán tổng hòa của lối sống, chứ không chỉ là việc đong đếm từng miếng thịt trên đĩa ăn. Để bảo vệ xương khớp và hệ thận, chúng ta nên tuân thủ nguyên tắc sau

+ Nguyên tắc 1: Thay vì kiêng khem kham khổ dẫn đến thiếu chất, hãy làm phong phú thực đơn bằng các thực phẩm hỗ trợ hạ axit uric như: Rau cần tây, quả anh đào (cherry), các loại quả mọng giàu Vitamin C, và các sản phẩm từ sữa ít béo.

+ Nguyên tắc 2: Tập thể dục đều đặn (đi bộ, đạp xe, bơi lội) ít nhất 30 phút mỗi ngày để tăng cường trao đổi chất. Tránh các bài tập quá nặng gây mất nước và tạo áp lực lên khớp.

+ Nguyên tắc 3: Thay vì tự đoán bệnh và lo lắng, hãy duy trì thói quen khám sức khỏe định kỳ. Nếu đã tối ưu lối sống mà chỉ số vẫn cao, bác sĩ sẽ là người đưa ra phác đồ điều trị nội khoa phù hợp nhất từ đó giúp chúng ta sống vui, sống khỏe.

Suckhoecuocsong.vn/TH

Các tin khác

https://www.facebook.com/suckhoecuocsong.com.vn/